Τετάρτη 18 Ιανουαρίου 2012

Inheritance / Κληρονομιά

Η Κληρονομιά είναι ένας κύκλος βιβλίων φαντασίας του Κρίστοφερ Παολίνι, που αποτελείται από τα Έραγκον / Eragon (2002), Ο Πρωτότοκος / Eldest (2005), Μπρίσινγκρ / Brisingr (2008) και Κληρονομιά / Inheritance (2011). Πρωταγωνιστής των βιβλίων είναι ο Έραγκον, ένας νεαρός χωρικός από ένα ορεινό χωριό, το πεπρωμένο του οποίου θα τον φέρει απέναντι στον διαβολικό και παντοδύναμο βασιλιά της αυτοκρατορίας.

Στη χώρα της Alagaesia, πριν πολλά χρόνια υπήρχαν οι Δρακοκαβαλάρηδες, άνθρωποι και ξωτικά που φρόντιζαν για την τήρηση της τάξης και την επιβολή της δικαιοσύνης. Όλα αυτά μέχρι που μια ομάδα από διεφθαρμένους Δρακοκαβαλάρηδες, με αρχηγό τον Γκαλμπατόριξ, σκότωσαν όλους τους υπόλοιπους, και ο Γκαλμπατόριξ έγινε ο παντοδύναμος τύραννος της αυτοκρατορίας.

Η ιστορία μας λοιπόν εξελίσσεται στην Alagaesia, 100 χρόνια μετά την πτώση των καβαλάρηδων. Στο Κάρβαχαλ, ένα απομακρυσμένο χωριό στο Βορρά της αυτοκρατορίας, ένας νεαρός με το όνομα Έραγκον ενώ βρίσκεται μόνος του στο δάσος για κυνήγι βρίσκει μια μεγάλη γυαλιστερή πέτρα, την οποία κρατάει με σκοπό να πουλήσει. Προς μεγάλη του έκπληξη όμως μετά από μερικές μέρες οι πέτρα ανοίγει, αποκαλύπτοντας ένα μικρό γαλάζιο δράκο, και το πεπρωμένο του Έραγκον αρχίζει να ξετυλίγεται.

Πέρα από την ύπαρξη των Δράκων, το άλλο χαρακτηριστικό του κόσμου της Κληρονομιάς είναι η μαγεία, ο τρόπος λειτουργίας της οποίας μοιάζει ύποπτα με τη μαγεία στη Γαιοθάλασσα. Έτσι λοιπόν, υπάρχει μια αρχαία 'αληθινή' γλώσσα, μιλώντας την οποία κάποιος δεν μπορεί να πει ψέμματα, και είναι σε θέση να ελέγξει ανθρώπους και αντικείμενα, αρκεί να γνωρίζει το όνομά τους στην γλώσσα αυτή.

Αν και αρχικά η πλοκή ακολουθεί μόνο τον Έραγκον, ξεκινώντας από το δεύτερο βιβλίο ο συγγραφέας εστιάζει και σε άλλους χαρακτήρες, όπως είναι ο ξάδερφος του Έραγκον ο Ρόραν και αργότερα η πριγκίπισσα Νασουάδα. Ο Παολίνι προσπαθεί να είναι όσο πιο περιγραφικός γίνεται, επιστρατεύοντας ένα τεράστιο και φανταχτερό λεξιλόγιο, ενώ όταν περιγράφει τις μάχες που γίνονται, δεν χορταίνει να γράφει με όσο το δυνατόν περισσότερη ακρίβεια πως πέθανε ο ένας και πως τραυματίστηκε ο άλλος. Το αποτέλεσμα είναι τα τέσσερα βιβλία να είναι πάνω από 2700 σελίδες συνολικά, και σε σημεία η εξέλιξη της πλοκής να δίνει τη θέση της σε (κατ εμέ) ανούσιες αιματοβαμμένες περιγραφές.

Οι χαρακτήρες δεν πείθουν ιδιαίτερα, με κάποιες μικρές εξαιρέσεις (Μέρταγκ, Έλβα), αν και ο Παολίνι κάνει ότι μπορεί για να τους δώσει βάθος. Επιπρόσθετα, ο κύριος κακός της ιστορίας, ο Γκαλμπατόριξ, δείχνει να είναι κυριολεκτικά παντοδύναμος, με αποτέλεσμα ο αναγνώστης να αναρωτιέται πώς θα γίνει να τον αντιμετωπίσει ο Έραγκον, και νομίζω ότι η λύση που δίνει στο άλυτο πρόβλημα που δημιούργησε ο ίδιος ο συγγραφέας δεν είναι πολύ πειστική.

Τα βιβλία της Κληρονομιάς είναι πολύ δουλεμένα, και αυτό φαίνεται. Επίσης, αν και στην αρχή της η ιστορία είναι σχεδόν βγαλμένη αυτούσια από τα κλισέ της λογοτεχνίας του φανταστικού, και το σύστημα της μαγείας είναι σχεδόν ίδιο με αυτό της Λε Γκεν στην Γαιοθάλασσα, αργότερα ο Παολίνι φέρνει πρωτότυπα στοιχεία στην αφήγησή του. Παρόλα αυτά, για μένα η Κληρονομιά δεν είναι κάτι το ξεχωριστό. Ίσως να φταίνε οι άχρωμοι χαρακτήρες, η politicaly correct αντιμετώπιση όλων των δύσκολων καταστάσεων, η εμμονή του Παολίνι να μην αφήνει κανένα ουσιαστικό χωρίς τρία τέσσερα περιγραφικά επίθετα, ή και όλα αυτά μαζί.

Προτείνεται σε όσους πέρα από μια ενδιαφέρουσα ιστορία θέλουν και έντονες στιγμές δράσης στα βιβλία που διαβάζουν.

Έραγκον 7/10
Ο Πρωτότοκος 8/10
Μπρίσινγκρ 7/10
Κληρονομιά 6/10

Δευτέρα 2 Ιανουαρίου 2012

Babel 17 / Βαβέλ 17

Το "Βαβέλ 17" είναι ένα μυθιστόρημα επιστημονικής φαντασίας του Samuel Delany που κυκλοφόρησε το 1966 και ήταν ένα από τα δύο βιβλία που κέρδισαν το βραβείο Nebula εκείνη τη χρονιά.

Το σκηνικό της ιστορίας είναι ένα μακρινό μέλλον, στο οποίο η συμμαχία της Γης βρίσκεται σε διαγαλαξιακό πόλεμο με τους Εισβολείς. Όταν μια σειρά από σαμποτάζ θέτουν σε κίνδυνο τη συμμαχία, επιστρατεύεται η βοήθεια της πρωταγωνίστριας, Rydra Wong, μιας διάσημης ποιήτριας και εξαιρετικής γλωσσολόγου. Σε αυτήν ανατίθεται το καθήκον να αποκωδικοποιήσει τις επικοινωνίες των σαμποτέρ που έχει καταφέρει να υποκλέψει η συμμαχία, αφού οι στρατιωτικές υπηρεσίες απέτυχαν να τα καταφέρουν. Σύμφωνα με το στρατό, τα μηνύματα των σαμποτέρ είναι σε έναν άγνωστο κώδικα με το όνομα "Βαβέλ-17", αλλά σύντομα η πρωταγωνίστρια συνειδητοποιεί ότι δεν πρόκειται για κώδικα, αλλά για μια κανονική γλώσσα, και οι έρευνες τις θα την φέρουν τελικά στην πρώτη γραμμή της διαμάχης.

Κύριο θέμα του βιβλίου είναι η υπόθεση Sapir-Whorf, σύμφωνα με την οποία η γλώσσα ενός ανθρώπου επηρεάζει τον τρόπο που αυτός σκέπτεται και αντιλαμβάνεται τον κόσμο γύρω του, δίνοντας (ή στερώντας του) τα κατάλληλα γλωσσικά εφόδια για να περιγράψει και να κατανοήσει ιδέες, καταστάσεις και πράγματα. Ο συγγραφέας ντύνει αυτό το θέμα με ένα διαγαλαξιακό πόλεμο, απέθαντα πληρώματα, διαστημικές παλίρροιες, χειρουργικά μεταλλαγμένους πιλότους και διάφορα άλλα φανταστικά. Αν και η βασική ιδέα για το πως μια γλώσσα μπορεί να επηρεάσει τη σκέψη είναι ενδιαφέρουσα, το περιτύλιγμα είναι άνοστο (μου θύμισε την ανούσια τεχνολογική "ποζεριά" του star trek), και η εκτέλεση κακή. Υπάρχει μια αρκετά αναπάντεχη ανατροπή λίγο πριν το τέλος, αλλά μάλλον είναι αναπάντεχη επειδή το βιβλίο μέχρι εκείνο το σημείο κινείται ανάμεσα στο βαρετό και το ακατανόητο.

Νομίζω πως είναι από τα χειρότερα βιβλία που έχω διαβάσει τον τελευταίο καιρό. Δεν θα το πρότεινα, εκτός κι αν κάτι από την περιγραφή σας κινεί το ενδιαφέρον.

3/10