Do Androids Dream of Electric Sheep? / Ονειρεύονται τα ανδροειδή ηλεκτρικά πρόβατα;

Το βιβλίο με τον ασυνήθιστο τίτλο "Ονειρεύονται τα ανδροειδή ηλεκτρικά πρόβατα" (Do Androids Dream of Electric Sheep?) είναι του συγγραφέα Φίλιπ Ντικ, κυκλοφόρησε το 1968, και στην υπόθεση αυτού του βιβλίου βασίζεται μια από τις πιο γνωστές ταινίες επιστημονικής φαντασίας, το Blade Runner.

Η ιστορία του βιβλίου διαδραματίζεται στο Σαν Φρανσίσκο, αρκετά χρόνια μετά από τον πυρηνικό πόλεμο που έχει καταστρέψει το μεγαλύτερο μέρος της Γης. Η ανθρωπότητα έχει πλέον στριμωχθεί στις ελάχιστες πυκνοκατοικημένες περιοχές που είναι σχετικά ανεπηρέαστες από τα ραδιενεργά κατάλοιπα. Ο Ο.Η.Ε ενθαρρύνει τους επιζήσαντες να μεταναστεύσουν στις αποικίες εκτός Γης, και σαν κίνητρο προσφέρει σε κάθε μετανάστη ένα ανδροειδές για προσωπικό του υπηρέτη. Με την εξέλιξη της τεχνολογίας αυτά τα ανδροειδή δεν ξεχωρίζουν σε τίποτα από τους ανθρώπους, και έτσι όσα μπορούν δραπετεύουν και επιστρέφουν στη Γη.

Κύριο θέμα του βιβλίου είναι η "empathy" (ενσυνναίσθηση;), η ικανότητα να καταλάβεις και να συμμεριστείς τα συναισθήματα και τα προβλήματα των άλλων. Σύμφωνα με το βιβλίο, αυτό είναι το κύριο γνώρισμα του ανθρώπου. Στον κόσμο λοιπόν της ιστορίας, η empathy είναι κάτι σαν θρησκεία για τους εναπομείναντες ανθρώπους, και σαν έναν τρόπο να την εξασκήσουν, όσοι μπορούν, συντηρούν κάποιο ζώο σαν κατοικίδιο, οποιοδήποτε, αφού όλα είναι υπό εξαφάνιση.

Πρωταγωνιστής είναι ο Rick Deckard, ένας κυνηγός επικηρυγμένων (ανδροειδών), του οποίου το κατοικίδιο πρόβατο πέθανε, και επειδή δεν είχε λεφτά να το αντικαταστήσει, τώρα έχει ένα ηλεκτρικό. Αναλαμβάνει τη δύσκολη δουλειά να εξολοθρεύσει μια ομάδα ανδροειδών που έχει έρθει στην περιοχή, με σκοπό να μαζέψει αρκετά λεφτά για ένα νέο πρόβατο. Βασικό εργαλείο στην έρευνά του είναι ειδικό τεστ, που διακρίνει τους ανθρώπους από τα ανδροειδή, με τη χρήση ερωτήσεων που αποκαλύπτουν αν ο εξεταζόμενος έχει τα επίπεδα empathy ενός ανθρώπου. Στη διάρκεια της ιστορίας θα βρεθεί αντιμέτωπος με πολλά είδη ανθρώπων και ανδροειδών, που θα τον κάνουν να αναρωτηθεί τι πραγματικά σημαίνει το να είσαι άνθρωπος.

Αρκετή δράση, σε ένα βιβλίο με έντονα υπαρξιακά ερωτήματα, το "Ονειρεύονται τα ανδροειδή ηλεκτρικά πρόβατα" είναι ένα βιβλίο που αξίζει να ασχοληθεί κανείς. Αν παρόλο του μικρό του μέγεθος δεν σκοπεύετε να το διαβάσετε, μπορείτε να δείτε την ταινία, που είναι αρκετά πιστή στην υπόθεση του βιβλίου, και μεταδίδει ακριβώς το κλίμα του.

7/10

Flatland / Επιπεδοχώρα

Flatland, ή Επιπεδοχώρα, είναι ένα μικρό μυθιστόρημα που μας έρχεται από το μακρινό 1884, και συγγραφέας του είναι ο Edwin A. Abbot. Ο πλήρης τίτλος του βιβλίου είναι Flatland: A Romance of Many Dimensions, ή αλλιώς, Επιπεδοχώρα: Μία μυθιστορία πολλών διαστάσεων.

Η Επιπεδοχώρα, όπως υπονοεί και το όνομά της, είναι μια χώρα δυο διαστάσεων. Οι κάτοικοί της είναι διάφορα σχήματα, από απλές γραμμές και τρίγωνα, μέχρι πολύγωνα με τόσες πολλές πλευρές που μοιάζουν με κύκλους. Ο αριθμός δε των πλευρών του καθενός είναι ένδειξη της κοινωνικής του θέσης. Έτσι όλες οι γυναίκες είναι ευθείες γραμμές και είναι στον πάτο της κοινωνικής πυραμίδας, ενώ στην κορυφή βρίσκονται οι (σχεδόν) κύκλοι.

Επειδή η Επιπεδοχώρα έχει μόνο δυο διαστάσεις, τα σχήματα που την κατοικούν γνωρίζουν μόνο το μπροστά και το πίσω, το δεξιά και το αριστερά. Οι λέξεις πάνω και κάτω δεν έχουν καμία έννοια γι' αυτούς. Πρωταγωνιστής της ιστορίας είναι ένα ταπεινό τετράγωνο, μαζί με το οποίο, και μια σφαίρα που έρχεται για να του αποκαλύψει την “αλήθεια”, ταξιδεύουμε από τον κόσμο χωρίς διαστάσεις μέχρι το σύμπαν των τριών διαστάσεων, κι ακόμα παραπέρα.

Το βιβλίο είναι κάτι ανάμεσα σε κοινωνική σάτιρα και επιστημονική φαντασία. Από τη μια έχουμε την κριτική σε μια κοινωνία με προκαθορισμένη συμπεριφορά και αντιμετώπιση απέναντι σε ανθρώπους με διαφορετικά χαρακτηριστικά και καταγωγή, και από την άλλη, ένα αρκετά κατατοπιστικό βοήθημα στην προσπάθεια μας να κατανοήσουμε πως θα μπορούσαν να υπάρχουν περισσότερες διαστάσεις από αυτές που βλέπουμε με τα μάτια μας.

Νομίζω πως η Επιπεδοχώρα είναι ένα βιβλίο που απευθύνεται σε ένα πολύ συγκεκριμένο κοινό, το οποίο θα είναι σε θέση να εκτιμήσει την βοήθεια που του παρέχεται στην σύλληψη γεωμετριών περισσοτέρων διαστάσεων.

6/10